Kısa cevap: Schengen vizesi başvurusunda seyahat sağlık sigortası zorunludur. AB Vize Kodu’nun 15. maddesine göre poliçe en az 30.000 avro teminatlı olmalı; tıbbi nedenle geri dönüş (repatriasyon), acil tıbbi müdahale, acil hastane tedavisi ve ölüm halindeki masrafları kapsamalı; tüm Schengen alanında ve planlanan kalışın tamamında geçerli olmalı. Çok girişli vize istiyorsanız sigortanın yalnızca ilk seyahati kapsaması yeterlidir, ancak sonraki her seyahatte geçerli bir poliçeniz olması gerekir. Sigortanın eksik olması standart ret formunda ayrı bir ret gerekçesidir.

Bu yazıda poliçeyi alırken neye bakmanız gerektiğini, konsoloslukların sigortayı nasıl değerlendirdiğini ve Schengen dışında sigorta isteyen bazı ülkeleri resmi kaynaklara dayanarak anlatıyoruz. Başvuru sürecinin geneli için Schengen kademeli vize kuralı rehberimize ve vizeli seyahat rehberimize göz atabilirsiniz.

Vize Kodu Sigorta Hakkında Tam Olarak Ne Diyor?

810/2009 sayılı AB Vize Kodu’nun 15. maddesi, Schengen vizesi için aranan sigortanın çerçevesini çizer. Maddenin özünü şöyle özetleyebiliriz:

Konu	Kural
Kimlerden istenir?	Tek, çift ve çok girişli kısa süreli vize başvurusu yapan herkesten
Kapsanacak riskler	Tıbbi nedenle geri dönüş, acil tıbbi müdahale ve/veya acil hastane tedavisi, ölüm
Asgari teminat	30.000 avro
Coğrafi kapsam	Tüm Schengen ülkeleri (sınırlı bölgesel geçerlilikli vizede en az ilgili ülkeler)
Süre	Planlanan kalışın veya transitin tamamı
Çok girişli vize	Yalnızca ilk planlanan seyahat; sonrakiler için yazılı taahhüt
Nereden alınır?	Kural olarak ikamet edilen ülkeden; mümkün değilse başka bir ülkeden
Başkası adına poliçe	Mümkün; aynı şartlar geçerli
Muafiyet	Diplomatik pasaport hamilleri; mesleki olarak sigortalı gruplar (ör. gemi adamları) için şart karşılanmış sayılabilir

Maddenin 5. fıkrası ayrıca konsolosluğun, sigorta şirketine karşı bir Schengen ülkesinde talepte bulunulabilir olup olmadığını değerlendireceğini söyler. Yani poliçe yalnızca kâğıt üzerinde değil, Avrupa’da bir hastane faturası çıktığında gerçekten ödeme yapabilecek bir yapıda olmalı. Bu yüzden poliçede, yurt dışında hasar halinde kimin ödeme yapacağını ve 7/24 asistans hattını gösteren bilgiler bulunmasına dikkat edin.

Vize Kodu’nun 21. maddesi de konsolosluğun incelemede sigortanın kalış süresini (çok girişli vizede ilk seyahatin süresini) kapsayıp kapsamadığını kontrol edeceğini ayrıca belirtir.

Poliçede Kontrol Etmeniz Gereken 8 Madde

Poliçeyi satın almadan önce, sonra da başvuru dosyasına koymadan önce şu satırları tek tek kontrol edin:

1. Teminat tutarı: En az 30.000 avro veya karşılığı. Tutar Türk lirası yazılmışsa, avro karşılığının kur dalgalanmasında 30.000 avronun altına düşmeyeceğinden emin olun; avro cinsinden düzenlenmiş poliçe bu riski ortadan kaldırır.
2. Coğrafi kapsam: “Schengen ülkeleri” veya “tüm Avrupa” ibaresi. Yalnızca bir ülkeyi yazan poliçe yetersizdir. Andorra gibi Schengen dışında kalan ama yalnızca Schengen üzerinden ulaşılan bir yere de gidecekseniz, poliçenin orayı da kapsadığını kontrol edin.
3. Tarihler: Başlangıç tarihi Schengen alanına giriş gününü, bitiş tarihi çıkış gününü kapsamalı. Dönüş uçuşunuz gece yarısından sonraysa son günü ekleyin.
4. Kapsanan riskler: Acil tedavi, hastane, tıbbi nakil/geri dönüş ve cenaze nakli açıkça yazmalı.
5. Muafiyet (kesinti) tutarı: Poliçede her hasarda sizin ödeyeceğiniz bir muafiyet varsa bunu not edin. Vize Kodu bu konuda açık bir sınır koymaz; tereddüt halinde muafiyetsiz poliçe seçmek dosyayı sadeleştirir.
6. Ad ve pasaport bilgileri: Poliçedeki adınız ve pasaport numaranız pasaportla birebir aynı olmalı.
7. Dil: Poliçenin İngilizce veya gideceğiniz ülkenin dilinde bir sertifikası olmalı. Fransa’nın AB’ye bildirdiği uygulamada, sigorta sertifikasının en az İngilizceye çevrilmiş olması gerektiği yazıyor.
8. Acil durum iletişim bilgileri: 7/24 asistans hattının numarası poliçede yer almalı; bu numarayı seyahatte telefonunuza da kaydedin.

Tek, Çift ve Çok Girişli Vizede Sigorta Süresi

Sigorta süresiyle ilgili en çok karıştırılan nokta çok girişli vizeler.

• Tek veya çift girişli vize: Sigorta, beyan ettiğiniz seyahat(ler)in tamamını kapsamalı. İki ayrı seyahat planlıyorsanız her ikisi de kapsanmalı.
• Çok girişli vize: Vize Kodu’nun 15(2). maddesine göre sigortanın ilk planlanan seyahatin süresini kapsaması yeterli. İspanya Dışişleri Bakanlığı da bunu “çok girişli vize istenirse sigorta ilk planlanan seyahat için geçerli olmalı; başvuru sahibi sonraki seyahatler için sigorta yaptırmayı taahhüt eder” şeklinde ifade ediyor.

Bu taahhüt bir formalite değil. Vizeniz örneğin bir yıl geçerliyse ve altı ay sonra ikinci kez Schengen’e gidecekseniz, o seyahat için yeni bir poliçe almanız gerekir. Sınırda sigorta sorulduğunda ya da bir sağlık sorunu yaşadığınızda bu poliçe işinize yarar. Türkiye’ye özel kademeli vize kuralı nedeniyle uzun süreli çok girişli vize alan Türk vatandaşı sayısı arttıkça bu ayrıntı daha önemli hâle geliyor.

Yıllık poliçe seçeneği: Yıl içinde birden fazla Avrupa seyahati planlıyorsanız, bazı şirketlerin sunduğu yıllık çoklu seyahat poliçeleri tek tek poliçe almaktan pratik olabilir. Bu tür poliçelerde “her seyahat en fazla X gün” gibi sınırlar bulunur; seyahat süreniz bu sınırı aşmamalı.

Sigortayı Başvuru Dosyasına Nasıl Koymalı?

Sigorta belgesi, dosyada en hızlı kontrol edilen kâğıtlardan biridir. Konsolosluk görevlisinin aradığı bilgiyi birkaç saniyede bulabilmesi için:

• Poliçenin tamamını değil, sertifikayı öne koyun: Sigortalının adı, pasaport numarası, teminat tutarı, coğrafi kapsam ve tarihler tek sayfada görünmeli. Genel şartları ayrıca eklemek isteğe bağlıdır.
• Ödeme kanıtını ekleyin: Bazı şirketler poliçeyi ödeme tamamlanmadan da düzenler. Dekont veya “prim tahsil edildi” ibaresi, poliçenin geçerli olduğunu gösterir.
• Aile başvurularında herkesin adını kontrol edin: Aile poliçesinde her bireyin adı ve doğum tarihi ayrı ayrı yazmalı; çocuklar için ayrı poliçe gerekip gerekmediğini şirkete sorun.
• Tarihleri diğer belgelerle eşleyin: Uçuş rezervasyonu, otel ve izin yazısındaki tarihler sigorta tarihleriyle aynı aralığı göstermeli. Seyahatten birkaç gün önce ve sonra taşan bir poliçe sorun yaratmaz; eksik kalan bir gün ise ret gerekçesi olabilir.
• Kopyasını yanınızda taşıyın: Vize çıktıktan sonra da poliçenin basılı veya elektronik kopyasını seyahat boyunca yanınızda bulundurun. Sınır görevlileri giriş şartlarını yeniden sorgulayabilir.

Konsolosluk Sigortayı Nasıl Değerlendirir?

• Belge kontrolü: Teminat, kapsam, tarih ve ad bilgileri dosyadaki diğer belgelerle (uçuş, otel, başvuru formu) karşılaştırılır.
• Gerçeklik kontrolü: Konsolosluk, poliçenin gerçekten düzenlenip düzenlenmediğini sigorta şirketinden doğrulayabilir. Sahte veya iptal edilmiş poliçe, belge sahteciliği şüphesiyle çok daha ağır bir ret gerekçesine (12 numara) dönüşebilir.
• Tarih uyumu: Sigorta tarihleri ile beyan ettiğiniz seyahat tarihleri uyuşmuyorsa konsolosluk ek açıklama isteyebilir.

Ret formunda 16 numaralı gerekçe (“yeterli ve geçerli seyahat sağlık sigortası kanıtlanmadı”) işaretlendiyse, bu genellikle kolay giderilebilen bir eksikliktir: doğru poliçeyle yeni başvuru, itiraz yoluna göre çoğu zaman daha hızlı sonuç verir.

İptal, Değişiklik ve İade

AB kuralları sigorta primlerinin iadesine dair bir şart koymaz; bu konu tamamen sigorta şirketinin genel şartlarına ve sözleşmeye bağlıdır. Satın almadan önce şu soruların yanıtını poliçe metninde arayın:

• Vize reddedilirse: Ret yazısını sunarak poliçeyi iptal ettirip prim iadesi alabiliyor musunuz? Kesinti var mı? Başvuru için son tarih ne?
• Tarih değişirse: Poliçe başlamadan önce tarih değişikliği yapılabiliyor mu? Konsolosluk başvurusunda sunduğunuz poliçe ile seyahatteki poliçe farklı olacaksa, yeni poliçeyi yanınızda taşıyın.
• Seyahat kısa kesilirse: Poliçe başladıktan sonra kullanılmayan günler için iade yapılıyor mu? Bu konuda şirketlerin uygulaması farklıdır; yanıtı genel şartlarda arayın.

Pratik öneri: Poliçeyi vize başvurusundan kısa süre önce alın, ret durumunda iade için gereken belgeleri (ret formu, pasaport fotokopisi) saklayın ve ödeme dekontunu kaybetmeyin.

Vize Sigortası ile Seyahat Sağlık Sigortası Aynı mı?

Vize için istenen sigorta, Vize Kodu’ndaki asgari şartları karşılayan bir seyahat sağlık sigortasıdır. Bagaj kaybı, uçuş gecikmesi veya seyahat iptali gibi teminatlar vize için aranmaz; bunlar isteğe bağlı ek ürünlerdir. Öte yandan asgari teminat, ciddi bir hastane tedavisinde yetersiz kalabilir. Kayak, dalış gibi riskli aktiviteler yapacaksanız ya da kronik bir rahatsızlığınız varsa, poliçenin bu durumları istisna olarak sayıp saymadığını kontrol edin.

Schengen Dışında Sigorta İsteyen Ülkeler

Seyahat sağlık sigortası yalnızca Schengen vizesine özgü değil. Bazı ülkeler vize başvurusunda, bazıları ise vizesiz girişte bile sigorta istiyor:

• Gürcistan: T.C. Tiflis Büyükelçiliği’ne göre 1 Ocak 2026’dan itibaren umuma mahsus pasaportla veya kimlik kartıyla Gürcistan’a giden Türk vatandaşlarının zorunlu sağlık ve kaza sigortası yaptırması gerekiyor. Poliçe Gürcistan’daki veya yabancı bir şirketten alınabilir; kalışın tamamını (giriş ve çıkış günleri dahil) kapsamalı, en az 30.000 Gürcistan Larisi teminatlı olmalı ve basılı ya da elektronik olarak İngilizce veya Gürcüce gösterilebilmeli. Diplomatik, hizmet ve hususi pasaport sahipleri muaf.
• Belarus: Ülke sayfamızda ayrıntılarıyla anlattığımız gibi, vizesiz girişte Belarus’ta geçerli bir sağlık sigortası bulundurmak zorunlu.
• Bulgaristan ve diğer Schengen ülkeleri: 1 Ocak 2025’ten beri tam Schengen üyesi olan Bulgaristan ve Romanya için de aynı 30.000 avro kuralı geçerli.

Diğer ülkelerin şartları için ilgili ülke sayfamızın “giriş şartları” bölümüne bakın; şart olmasa bile, Türkiye ile sosyal güvenlik anlaşması bulunmayan ülkelerde hastane masrafları ciddi bir yük olabilir.

Sık Yapılan Hatalar

• Teminatı Türk lirası ile hesaplamak: Kur değiştiğinde teminat 30.000 avronun altına düşebilir.
• “Avrupa” yerine tek ülke seçmek: Ucuz görünen poliçe, başvuruda yetersiz sayılır.
• Tarihleri tam gün kapsamamak: Gidiş veya dönüş günü dışarıda kalan poliçe “kalışın tamamını” kapsamaz.
• Çok girişli vizede ikinci seyahatte sigortasız gitmek: Başvuruda imzaladığınız taahhüt sonraki seyahatleri de bağlar.
• Poliçeyi alıp vize çıktıktan sonra iptal etmek: Seyahat boyunca geçerli poliçe yoksa hem sağlık riskini üstlenirsiniz hem de sınırda sorulursa sorun yaşarsınız.
• Adı pasaporttan farklı yazmak: Tek harf farkı bile belgeyi tartışmalı hâle getirir.

Kaynaklar

• EUR-Lex – 810/2009 sayılı AB Vize Kodu, Madde 15, 21 ve 32 (konsolide metin)
• İspanya Dışişleri Bakanlığı – Kısa süreli kalış (Schengen) vizesi, seyahat sağlık sigortası
• Avrupa Komisyonu – Sınır Muhafızları El Kitabı Ek 25 / Vize Kodu El Kitabı Ek 18 (PDF)
• Avrupa Komisyonu – Türkiye için uyumlaştırılmış belge listesi, C(2021) 5156 (PDF)
• T.C. Tiflis Büyükelçiliği – Gürcistan’a yapılacak seyahatler hakkında duyuru
• T.C. Dışişleri Bakanlığı – Türk Vatandaşlarının Tabi Olduğu Vize Uygulamaları

Son kontrol: 12 Ekim 2026. Bu yazı belirli bir sigorta şirketini veya ürünü önermez. Poliçe şartları şirketten şirkete değişir; satın almadan önce genel şartları okuyun ve başvuracağınız konsolosluğun güncel belge listesini kontrol edin.