Bursa Gezi Rehberi: Ulu Cami'den Uludağ'a, Cumalıkızık'tan İznik'e

Kısa cevap: Bursa’yı neden ve nasıl gezmeli?

Bursa, Osmanlı’nın ilk başkentinin dokusunu bugüne taşıyan, aynı gün içinde tarihi çarşılardan kayak pistine çıkabileceğiniz bir şehirdir. İlk gün Ulu Cami, Hanlar Bölgesi ve Koza Han, Tophane ve Yeşil Türbe; ikinci gün Muradiye, Çekirge ve Cumalıkızık; üçüncü gün teleferikle Uludağ ya da İznik, Gölyazı veya Mudanya–Tirilye rotalarından biri en verimli plandır. Şehre ulaşımda 2026 itibarıyla YHT yoktur; İstanbul’dan deniz otobüsü ve karayolu, diğer illerden otobüs pratiktir. Yenişehir Havalimanı’ndan yalnız birkaç iç hat şehrine tarifeli uçuş vardır.

Bursa temel bilgiler

Kısa tarih

Bursa’nın antik adı Prusa‘dır; kent, Bitinya krallığı döneminde Uludağ’ın (antik Olympos) eteğinde, bugün Tophane ve Hisar olarak bilinen kayalık üzerinde kuruldu. Bu çekirdeği saran Bursa Kalesi surları Roma ve Bizans dönemlerinde genişletildi; bugün görülen kalıntıların çoğu Geç Roma dönemine aittir. Çekirge’deki termal sular da bu dönemlerden beri kullanılır.

Kent 1326’da Orhan Gazi tarafından alındı ve Osmanlı Beyliği’nin ilk başkenti oldu. UNESCO’nun tanımıyla Bursa, sultanların sur dışında kurdukları külliyelerin çekirdek olduğu ve mahallelerin bu külliyelerin çevresinde büyüdüğü yeni bir kent planlama modelinin ilk örneğidir. Orhan Gazi, I. Murad, Yıldırım Bayezid, Çelebi Mehmed ve II. Murad’ın külliyeleri şehrin sınırlarını belirledi; ticaret, Orhan Gazi’nin Emir Han’ı çevresinde gelişen Hanlar Bölgesi‘nde yoğunlaştı ve Bursa yüzyıllar boyunca İpek Yolu’nun batı ucundaki en önemli ipek pazarlarından biri oldu. Başkent önce Edirne’ye, sonra İstanbul’a taşınsa da padişahlar ve hanedan üyeleri Bursa’ya gömülmeye devam etti.

1855 depremi şehirde büyük yıkıma yol açtı; birçok cami ve türbe 19. yüzyılın ikinci yarısında yenilendi. Kurtuluş Savaşı’nda Bursa 1920–1922 arasında işgal altında kaldı ve 11 Eylül 1922‘de kurtuldu; savaşı sona erdiren Mudanya Mütarekesi aynı yıl Mudanya’da imzalandı. Cumhuriyet döneminde tekstil, ardından otomotiv sanayisiyle büyüyen Bursa, bugün Türkiye’nin en büyük sanayi şehirlerinden biridir.

İlçeler ve öne çıkanları

1, 2 ve 3 günlük Bursa rotaları

1 günlük rota (tarihi merkez)

1. Sabah: Heykel’deki Bursa Kent Müzesi ile başlayın, ardından Ulu Cami’yi gezin.
2. Öğleye doğru: Hanlar Bölgesi’ne geçin: Koza Han avlusunda çay, Emir Han, Bedesten ve ipek dükkânları.
3. Öğle: Hanlar ve Heykel çevresinde İskender ya da pideli köfte; tatlı olarak kestane şekeri veya Kemalpaşa tatlısı.
4. Öğleden sonra: Tophane’de Osman Gazi ve Orhan Gazi türbeleri ve Saat Kulesi manzarası; sonra Irgandı Köprüsü üzerinden Yeşil’e yürüyüp Yeşil Cami, Yeşil Türbe ve Türk İslam Eserleri Müzesi.
5. Akşam: Emir Sultan Camii’nden şehir ışıklarına bakıp Setbaşı çevresinde akşam yemeği.

2 günlük rota

• 1. gün: Yukarıdaki tarihi merkez rotası.
• 2. gün: Sabah Cumalıkızık’ta kahvaltı ve köy yürüyüşü; öğleden sonra Muradiye Külliyesi ve türbeleri, Osmanlı Evi Müzesi; akşamüstü Çekirge’de Hüdavendigâr Külliyesi, Karagöz Müzesi ve kaplıca–hamam.

3 günlük rota

• 1–2. gün: 2 günlük rota.
• 3. gün (seçenek A – Uludağ): Teferrüç’ten teleferikle Sarıalan ve Oteller Bölgesi; yürüyüş veya kış aylarında kayak.
• 3. gün (seçenek B – İznik): Otobüsle İznik; Ayasofya, Yeşil Cami, İznik Müzesi, Lefke Kapısı ve surlar, akşamüstü İznik Gölü kıyısı.
• 3. gün (seçenek C – kıyı): Sabah Gölyazı’da tekne turu, öğleden sonra Mudanya’da Mütareke Evi ve Tirilye’de akşam yemeği.

Yenişehir Havalimanı (YEI) ayrıntılı rehber

Bursa Yenişehir Havalimanı, Hava Kuvvetleri ile ortak kullanılan ve DHMİ tarafından işletilen bir meydandır; Yenişehir ilçesinin Çardak Mahallesi’ndedir. DHMİ’nin teknik bilgilerine göre şehir merkezine uzaklığı 50 km, meydan yüksekliği 763 ft’tir ve 2.993 m uzunluğunda iki pisti vardır; ana pist CAT II aydınlatmalıdır. Terminalde kafe-restoran, banka ve ATM, sağlık hizmeti, otopark ve rent a car bulunur; turizm bürosu ve PTT yoktur. Havalimanı 1944’te askeri üs olarak kurulmuş, sivil terminal 3 Kasım 2000’de hizmete girmiştir. DHMİ istatistiklerine göre 2025’te yaklaşık 246 bin yolcuya hizmet verdi.

Şehre ulaşım adım adım:

1. 80/T otobüsü: BURULAŞ’ın 1 Ağustos 2026’dan beri tek havalimanı hattıdır. Güzergâh: Terminal (Şehir İçi Peronları) – Kent Meydanı (otobüs durakları) – Arabayatağı (BursaRay istasyonu) – Kestel – Yenişehir Havalimanı. Biletli sistem ve online bilet kaldırıldı; BursaKart, Visa/Mastercard/Troy özellikli temassız banka kartı ya da araç içinde satılan tek kullanımlık biletle binilir. Sefer saatleri uçuşlara göre belirlenir; uçuş günü saatleri BURULAŞ’ın sitesinden veya 0850 850 99 16’dan teyit edin.
2. Merkeze aktarma: Tarihi merkeze gidecekseniz Arabayatağı’nda BursaRay’a geçip Şehreküstü’de inin; Nilüfer ve Görükle yönü için Kent Meydanı veya BursaRay’ın batı istasyonlarını kullanın.
3. Taksi: Terminal çıkışında havalimanı taksi durağı vardır (DHMİ’nin verdiği durak telefonu 0224 781 81 09). 50 km’lik mesafe nedeniyle taksi ücreti yüksektir; gece varışlarında konaklama yerinizden transfer istemek pratiktir.
4. Özel araç: Ankara Yolu (D200) üzerinden Kestel ve Yenişehir yönüne gidilir; havalimanında otopark vardır.

Hangi şehirlere uçuş var? Ekim 2026 itibarıyla tarifeli seferleri AJet yapıyor: Trabzon, Diyarbakır, Erzurum ve Muş. Erzurum seferlerine 2026 baharında ara verildi; sonbahar tarihleri için bilet satış sitelerinde yeniden görünüyor. 2025’te SunExpress Düsseldorf ve Stuttgart‘a uçuyordu; Bursa basınına göre 2026 yazında Almanya uçuşları yapılmadı. Liste sezona göre değişir; biletlemeden önce havayolunun kendi sitesini esas alın. Havalimanının diğer bağlantıları için Türkiye havalimanları sayfamıza bakabilirsiniz.

Yurt dışına uçacaklar için: Bursa’dan yurt dışı uçuşların büyük bölümü İstanbul Sabiha Gökçen üzerinden yapılır. Havaist otobüsleri Bursa Terminali’nden (94–99 numaralı peronlar) kalkıp Gemlik ve Orhangazi’de durarak havalimanına gider; açılış duyurusunda fiyat 650 TL, sıklık 03.00–23.00 arasında yarım saatte bir olarak verildi. Sabiha Gökçen’de şehirlerarası otobüslerin kalkış noktası terminalden uzağa taşındığı için dönüşte ek yürüme süresi hesaplayın. İstanbul bağlantıları için İstanbul rehberimize göz atın.

BursaRay, tramvay ve deniz yolu

BursaRay, BURULAŞ’ın işlettiği yaklaşık 40 km’lik ve 40 istasyonlu raylı sistemdir; kenti doğu–batı ekseninde Kestel ve Arabayatağı’ndan Görükle ve Emek yönüne bağlar. Tarihi merkeze en yakın istasyon Şehreküstü (Ulucami–Hanlar Bölgesi)‘dir. 1 Ekim 2026’dan geçerli tarifede tam biniş 50 TL’dir; 1–5 durak arası kısa yolculuklarda çıkışta iade validatörlerine kart okutularak ücretin bir kısmı geri alınır.

Tramvaylar: T1, şehir merkezinde Heykel çevresinden geçen ring hattıdır; T2 Kent Meydanı’ndan Şehirlerarası Otobüs Terminali’ne gider; T3 de aynı tarifeye tabidir. Üç hatta tam biniş 40,75 TL’dir. Aktarma indirimi, ilk binişten itibaren 90 dakika içinde en fazla üç kez BursaRay–tramvay–otobüs aktarmalarında uygulanır.

Deniz yolu: BURULAŞ bünyesindeki BUDO, Mudanya ile İstanbul Kabataş arasında deniz otobüsü çalıştırır; eylül 2026’da başlayan sonbahar-kış tarifesinde hafta içi Mudanya kalkışları ağırlıklı olarak sabah ve akşam saatlerindedir. İDO ise Bursa (Güzelyalı) iskelesinden Yenikapı’ya araçlı ve araçsız seferler yapar. Kötü havada seferler iptal edilebilir; yolculuktan önce şirketlerin iptal duyurularına bakın.

İklim ve Bursa’ya ne zaman gidilir

Bursa, Marmara ile Akdeniz arasında geçiş iklimine sahiptir: yazları sıcak ve kuru, kışları ılık ve yağışlıdır; Uludağ’da ise kış sert geçer. Aşağıdaki değerler Meteoroloji Genel Müdürlüğü’nün Bursa istasyonu resmi istatistiklerinden (ölçüm periyodu 1927–2025) alınmıştır.

Ne zaman gidilir? Şehir gezisi için en dengeli dönemler nisan–haziran ve eylül–ekimdir. Temmuz–ağustosta gündüz sıcaklığı 31 °C civarına çıkar; bu aylarda Uludağ, Misi ve Gölyazı gibi serin ya da su kenarındaki yerler öne çıkar. Aralık–mart Uludağ’da kayak dönemidir; şehirde bu aylar en yağışlı dönemdir ve yağışlı gün sayısı ayda 12–15’i bulur, bu yüzden müze ve hamam ağırlıklı bir program yapın.

Bursa’da nerede kalınır?

• Heykel – Setbaşı – Ulu Cami çevresi: İlk kez gelenler için en pratik bölge. Hanlar, Tophane, Yeşil ve Emir Sultan yürüme mesafesindedir; T1 tramvayı ve BursaRay yakındır.
• Çekirge: Kaplıca suyu kullanan otel ve hamamların yoğunlaştığı, Muradiye ve Kültürpark’a yakın, merkeze göre daha sakin semt.
• Nilüfer (Fethiye, Beşevler, Görükle çevresi): İş seyahati, alışveriş merkezleri ve BursaRay’ın batı hattı için uygun; tarihi merkeze metroyla ulaşılır.
• Mudanya: Erken BUDO seferine yetişecekler ve deniz kenarında kalmak isteyenler için; şehir merkezine otobüsle bağlıdır.
• Uludağ Oteller Bölgesi: Kayak ve kış tatili için; teleferik veya karayoluyla ulaşılır, yaz aylarında tesislerin bir kısmı kapalı olabilir.
• İznik: İznik’i tek günde bitirmek istemeyenler için göl kıyısındaki küçük konaklamalar.

Etkinlik ve festivaller

• Uluslararası Bursa Festivali: 1962’den beri düzenlenen, Türkiye’nin en köklü sanat festivallerinden biri. Bursa Büyükşehir Belediyesi adına Bursa Kültür Sanat ve Turizm Vakfı (BKSTV) tarafından yapılan 64. festival 21 Temmuz–10 Ağustos 2026’da, ağırlıklı olarak Kültürpark Açıkhava Tiyatrosu’nda; ayrıca Gölyazı’da göl üzerinde kurulan sahnede ve İznik Roma Tiyatrosu’nda gerçekleşti.
• Uluslararası Bursa Karagöz, Kukla ve Gölge Oyunları Festivali: BKSTV’nin düzenlediği, Karagöz geleneğini yaşatan uluslararası festival; tarihler vakfın sitesinde duyurulur.
• Uluslararası Bursa Gastronomi Festivali: 5.’si 18–20 Eylül 2026’da Merinos Parkı’nda “Fetheden Lezzetler” temasıyla yapıldı.
• 11 Eylül Bursa’nın Kurtuluşu: Şehrin düşman işgalinden kurtuluş yıl dönümü; resmi tören ve etkinlikler düzenlenir.
• Uludağ kış sezonu: Kar durumuna göre genellikle aralıkta açılan kayak sezonu, Oteller Bölgesi’nde etkinliklerle sürer.

Güncel tarihler için Büyükşehir Belediyesi’nin etkinlik sayfasını ve bkstv.org.tr’yi takip edin; tarihler yıldan yıla değişir.

Alışveriş ve hediyelik

Bursa’dan alınacak en bilinen hediyelik kestane şekeridir; coğrafi işaretli ürün Hanlar ve Heykel çevresindeki şekerci dükkânlarında kutu kutu satılır. Koza Han ve çevresindeki hanlarda ipek eşarp, kravat ve kumaş; Hanlar Bölgesi’ndeki dükkânlarda coğrafi işaretli Bursa havlusu ve pamuklu dokumalar bulunur. Bursa bıçağı da tescilli bir zanaat ürünüdür. Irgandı Köprüsü üzerindeki atölyelerde el yapımı çini, ahşap ve keçe ürünleri, İznik‘te ise “İznik Çinisi” coğrafi işaretli çini tabak ve karolar satın alınabilir. Yiyecek olarak Gemlik zeytini, Tirilye zeytinyağı, cevizli lokum ve tahinli pide yanınızda götürebileceğiniz ürünlerdir. Coğrafi işaretli ürün alırken ambalajdaki tescil amblemine bakın.

Bursa’da pasaport başvurusu

Bursa’da pasaport işlemleri Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü’ne (NVİ) bağlı Bursa İl Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğü ile 17 ilçe nüfus müdürlüğünde yürütülür.

Adım adım:

1. Randevuyu yukarıdaki kanallardan ücretsiz alın; bordo pasaport için oturduğunuz ilçenin nüfus müdürlüğünü de seçebilirsiniz.
2. Pasaport defter bedeli ve harcı randevudan önce vergi dairesine veya anlaşmalı bankalara yatırılır; güncel tutarlar ve muafiyetler için Türkiye pasaport rehberimize bakın.
3. Fotoğrafınızın biyometrik kurallara uygun olduğundan emin olun: biyometrik fotoğraf rehberi ve fotoğraf doğrulama aracı.
4. Hangi pasaport türüne başvuracağınızdan emin değilseniz pasaport seçim aracını kullanın.
5. Randevuya kimlik kartınızla gidin; pasaport beyan ettiğiniz adrese gönderilir.

Bursa’daki vize başvuru merkezleri

Kısa cevap: Bursa’da birkaç resmi vize başvuru merkezi vardır, ama her ülke için değil. Bu merkezler yalnız evrak ve biyometri alır; vize kararını ilgili ülkenin temsilciliği verir. Hangi merkeze gideceğinizi ülkenin yetki bölgesi kuralı belirler.

• Almanya: Almanya Dışişleri Bakanlığı’na göre Bursa, İstanbul Başkonsolosluğu‘nun görev alanındadır ve başkonsolosluğu Bursa’daki fahri konsolos destekler. Başvuru iDATA üzerinden, Bursa ofisinde yapılabilir. Bkz. Almanya vizesi.
• İtalya: iDATA Bursa ofisi İtalya başvurularını da kabul eder. Bkz. İtalya vizesi.
• Hollanda, Hırvatistan, Litvanya: VFS Global’in bu ülkeler için yayımladığı merkez listelerinde Bursa yer alır. Bkz. Hollanda vizesi, Hırvatistan vizesi, Litvanya vizesi.
• Yunanistan: Yunanistan’ın İstanbul Başkonsolosluğu, Bursa bölgesindeki başvuruların 2020’den beri Kosmos Vize tarafından alındığını duyurdu. Bkz. Yunanistan vizesi.
• Bulgaristan: Bulgaristan’ın Bursa’da başkonsolosluğu bulunur; başvuru kanalını yetkili temsilciliğin sitesinden kontrol edin. Bkz. Bulgaristan vizesi.
• İspanya, Fransa, ABD ve İngiltere: Bu ülkelerin Bursa’da başvuru merkezi yoktur; başvurular yetki alanına göre İstanbul veya Ankara’daki merkezlere yapılır. Bkz. İspanya, Fransa, ABD, İngiltere.

Büyükelçilikler Ankara’da, başkonsoloslukların çoğu İstanbul’dadır; adresler için Türkiye’deki elçilikler sayfasına bakın. Vizesiz veya e-vizeyle gidilebilecek ülkeler için vizesiz seyahat, kapıda vize ve e-vize seyahat rehberi sayfalarımız yol gösterir.

Pratik bilgiler

• Acil durum: Ambulans, polis, itfaiye ve jandarma için tek numara 112.
• Nüfus işlemleri: Alo 199.
• Toplu taşıma bilgi hattı: BURULAŞ 0850 850 99 16; hat ve saatler için BURULAŞ’ın “Nasıl Giderim / Otobüsüm Nerede” servisleri.
• Ulaşım kartı: BursaKart; kişiselleştirme ofisleri Şehreküstü ve Arabayatağı BursaRay istasyonlarında. Temassız banka kartı BursaRay ve otobüslerde tam tarifeyle geçerlidir.
• Turizm bilgisi: Bursa İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü ile Büyükşehir Belediyesi’nin turizm sayfaları müze, ören yeri ve etkinlik duyurularını yayımlar.
• Müzekart: Türk İslam Eserleri Müzesi, İznik Müzesi ve Mudanya Mütareke Evi Müzesi gibi Bakanlık müzelerinde geçerlidir; belediye ve özel müzeler kapsam dışındadır.
• Cuma ve bayramlar: Ulu Cami ve diğer camiler cuma namazı ve bayram sabahlarında çok kalabalıktır; turistik ziyaret için bu saatlerden kaçının.

Bursa’dan günübirlik geziler

• İznik: Surlar, Ayasofya, Yeşil Cami, İznik Müzesi ve göl kıyısı; Bursa’dan otobüsle yaklaşık 1,5 saat.
• Gölyazı ve Uluabat Gölü: Tekne turu, leylekler ve gün batımı; araçla yaklaşık 45 dakika.
• Mudanya ve Tirilye: Mütareke Evi, sahil yürüyüşü, zeytinlikler ve balık.
• Uludağ: Teleferikle yaz yürüyüşleri ya da kış kayağı.
• Suuçtu Şelalesi ve Oylat: Doğa ve kaplıca rotaları; Mustafakemalpaşa’da tatlı, İnegöl’de köfte molası.
• İstanbul: BUDO veya İDO ile deniz yoluyla; bkz. İstanbul rehberimiz.
• Eskişehir: Odunpazarı ve Porsuk için karayoluyla; bkz. Eskişehir rehberimiz.

Diğer şehir rehberlerimiz için Türkiye şehirleri sayfasına göz atabilirsiniz.